พระประวัติเบื้องต้น
สมเด็จพระสังฆราช (ศรี) ทรงดำรงตำแหน่ง สมเด็จพระสังฆราชพระองค์แรกแห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ท่านก็เคยทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชมาแล้วครั้งหนึ่ง ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชแต่ในขณะนั้นเกิดความวุ่นวายกันไปทั่วทั้งราชอาณาจักรและพระพุทธจักร ท่านจึงต้องพ้นจากตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชไประยะหนึ่ง
สมเด็จพระสังฆราช (ศรี) แต่เดิมคงจะเรียกว่าพระอาจารย์ศรี ทรงผนวชเป็นพระภิกษุอยู่ที่วัดพนัญเชิง อำเภอกรุงเก่า จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เมื่อกรุงศรีอยุธยาเสียแก่พม่าในแผ่นดินพระเจ้าเอกทัศน์ วัดวาอารามถูกเผาวอดวาย พระภิกษุสามเณรต่างก็พากันหลบภัยไปอยู่ตามวัดต่างๆ ในต่างจังหวัด พระอาจารย์ศรีก็ได้หลบภัยไปจำพรรษาอยู่ที่วัดแห่งหนึ่งในเมืองนครศรีธรรมราช ที่ซึ่งพระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองมาโดยตลอด
ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๓๑๒ สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ได้ทรงยกทัพไปปราบก๊กเจ้านคร ซึ่งตั้งตัวเป็นใหญ่ที่เมืองนครศรีธรรมราช จึงได้อาราธนาพระอาจารย์ศรีขึ้นมาจำพรรษาอยู่ ณ วัดบางหว้าใหญ่ (ปัจจุบัน คือ วัดระฆังโฆสิตาราม) เนื่องด้วยทรงคุ้นเคย และรู้จักเกียรติคุณของพระอาจารย์ศรี มาตั้งแต่ครั้งสมัยกรุงศรีอยุธยา ในขณะนั้น พระอาจารย์ดีทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชอยู่ก่อน แต่ต่อมาภายหลัง สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชทรงทราบว่า พระอาจารย์ดีเคยบอกที่ซ่อนทรัพย์ ของผู้อื่นให้แก่พม่าเมื่อเวลาถูกขังอยู่ จึงโปรดให้ถอดออกจากตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช แล้วทรงสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช (ศรี) ขึ้นแทน
|