เว็บไซต์    สารบัญเว็บไทย    หางาน   วิดีโอ    เพลง    ข่าว     ความรู้    ถามตอบ    ไฟล์ข้อมูล  
 
หาอะไร  
หาแบบละเอียด
ช่วยเหลือ
 
สมัครสมาชิก

สนุก!ความรู้ > ห้องสมุดความรู้ > สารานุกรม > สารานุกรมไทย ฉบับกาญจนาภิเษก
พระอัจฉริยภาพและพระราชกรณียกิจที่สำคัญ  
 

 
สารานุกรมไทย ฉบับกาญจนาภิเษก
 
พระอัจฉริยภาพและพระราชกรณียกิจที่สำคัญ โดย ศาสตราจารย์ คุณหญิงแม้นมาส ชวลิต และคนอื่นๆ
          พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเป็นอัจฉริยะ และทรงพระปรีชาสามารถหลายด้านทั้งในด้านศิลปะ วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี การศึกษา รัฐศาสตร์ และสังคมศาสตร์ ทรงพระวิริยะอุตสาหะ ศึกษาเรื่องราวต่างๆ  ด้วยพระองค์เอง ด้วยพระปรีชาญาณ  ทรงวางแผนงานเพื่อช่วยเหลือราษฎรอย่างรอบคอบ ประกอบด้วยข้อมูลจากการวิจัยจากสภาพที่เป็นจริง และวิชาการที่ใช้ประโยชน์ได้ดี  ในการแก้ไขปัญหาทั้งในระยะเร่งด่วน และการพัฒนาในระยะยาวที่ยั่งยืนทรงแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ  และทรงนำทรัพยากรธรรมชาติมาพัฒนาให้เกิดประโยชน์มหาศาลพร้อมทั้งไม่ก่อให้เกิดปัญหาอีกรูปแบบหนึ่งในขณะเดียวกัน  ทรงชี้นำให้ราษฎรตระหนักในคุณค่าของทรัพยากรธรรมชาติ และมั่นใจในศักยภาพของตนในการแก้ปัญหา และพัฒนาให้สามารถมีอาชีพพึ่งพาตนเองได้ตลอดไป ได้พระราชทานพระบรมราชานุเคราะห์ในการศึกษาหาความรู้ และทักษะในการประกอบอาชีพ ในการพัฒนาจิตใจและคุณธรรม ได้พระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ เครื่องอุปโภคบริโภคและพระบรมราชานุเคราะห์ด้านสุขภาพ พลานามัย เพื่อให้งานในโครงการโดยพระราชดำริสำเร็จลุล่วงไปด้วยดี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้บรรดาหัวหน้าหน่วยราชการและข้าราชการในพระองค์ที่เกี่ยวข้องเข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทน้อมรับข้อราชการที่พึงปฏิบัติ เมื่อถึงเวลาสมควรจะเสด็จพระราชดำเนินทรงติดตาม และประเมินผลด้วยพระองค์เอง

          พระราชกรณียกิจที่ทรงบำเพ็ญเพื่อการบำบัดทุกข์บำรุงสุข และสร้างคุณภาพชีวิตของประชาชนชาวไทย ได้เริ่มตั้งแต่พุทธศักราช ๒๔๙๓ ในทศวรรษแรกที่ครองราชสมบัติ เป็นพระมหากรุณาธิคุณด้านการแพทย์ และสังคมสงเคราะห์ เนื่องจากในระยะนั้น การแพทย์ของไทยและการบริการด้านสาธารณสุขยังไม่เจริญเท่าที่ควร ต่อมาจึงได้ขยายเป็นการช่วยเหลือชาวชนบทในการประกอบอาชีพ และการพัฒนาโครงสร้างด้านคมนาคม และชลประทานเพื่อการเกษตร โครงการหลายพันโครง การที่เกิดขึ้นจากพระราชดำริในตอนแรก อาจแบ่งได้เป็น ๒  ลักษณะ คือ โครงการที่มีลักษณะศึกษาค้นคว้าทดลองเป็นการส่วนพระองค์ เพื่อให้ได้มาซึ่งข้อมูลแท้จริง และประสบการณ์ที่จะนำมาซึ่งความรู้ในวิธีการและแนวทางที่แก้ไขปัญหา และดำเนินการพัฒนาให้ได้ผลดี เหมาะสมกับสภาพสังคมและสภาพแวดล้อมในแต่ละท้องถิ่นลักษณะหนึ่ง อีกลักษณะหนึ่งคือ เพื่อเข้าไปแก้ไขปัญหาหลักของเกษตรกร ผู้ประสบปัญหาและอุปสรรคมากขึ้นทุกขณะในหลายๆ  ด้านพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเริ่มดำเนินการเพื่อแก้ไขปัญหาในพื้นที่ โดยใช้การพัฒนาแบบผสมผสาน (lntegrated Development) ทรงเริ่มจากพื้นที่รอบๆ ที่ประทับในส่วนภูมิภาค แล้วขยายไปสู่สังคมเกษตรในพื้นที่กว้างขึ้น

         สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริได้แบ่งประเภทโครงการอย่างกว้างๆ ตามชื่อที่เรียกแตกต่างกันไปดังนี้

[ดูภาพทั้งหมดในเรื่องนี้]

หัวข้อ

โครงการตามพระราชประสงค์
         หมายถึง  โครงการซึ่งทรงศึกษาทดลองปฏิบัติเป็นการส่วนพระองค์ ทรงปรึกษาหารือกับผู้เชี่ยวชาญโนวงการ  ทรงแสวงหาวิธีทดลองปฏิบัติทรงพัฒนาและส่งเสริมแก้ไขดัดแปลงวิธีการจนเห็นผลชัดเจน  แล้วจึงจะโปรดเกล้าฯ  ให้หน่วยราชการเข้ามารับงานต่อ  โนการทดลองปฏิบัติส่วนพระองค์นั้น  ทรงใช้พระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ในการดำเนินงานจนได้ผลดีแน่นอน
[กลับหัวข้อหลัก]

โครงการนาข้าวทดลองในสวนจิตรลดา

[ดูภาพทั้งหมดในเรื่องนี้]
โครงการหลวง
          เป็นโครงการเฉพาะเพื่อการพัฒนา และบำรุงรักษาต้นน้ำลำธาร ในบริเวณป่าเขาในภาคเหนือ เพื่อบรรเทาอุทกภัยในที่ลุ่มอันเกิดจากน้ำป่าหลาก เนื่องจากบริเวณป่าเขาทางภาคเหนือเป็นที่อยู่อาศัยของชาวไทยภูเขาเผ่าต่างๆ ซึ่งมักโค่นป่าเพื่อทำไร่เลื่อนลอยปลูกข้าว พืชไร่ และปลูกฝิ่น ทรงใช้โอกาสนี้พัฒนาชีวิตของชาวไทยภูเขาด้วยการทรงแนะนำให้ปลูกพืชเมืองหนาว เช่น แอปเปิล  ข้าวและดอกไม้เมืองหนาว  แม้ว่าจะต้องเสด็จพระราชดำเนินไปในถิ่นที่ทุรกันดาร  เพื่อทรงเยี่ยมเยียนและพระราชทานแนวทางดำเนินการแก่ชาวไทยภูเขาหลายครั้ง ก็มิได้ทรงท้อถอย การพัฒนาจึงค่อยๆ มีผลดีขึ้นตามลำดับ พระราชดำริในการปลูกพืชอื่นทดแทนการปลูกฝิ่นได้รับการยกย่องจากนานาประเทศว่า เป็นวิธีปราบปรามการผลิตยาเสพย์ติดไต้อย่างดีประการหนึ่ง
[กลับหัวข้อหลัก]

แปลงปลูกดอกเยอบีรา ในโครงการหลวงภาคเหนือ

[ดูภาพทั้งหมดในเรื่องนี้]
โครงการในพระบรมราชานุเคราะห์
          เป็นโครงการซึ่งดำเนินงานโดยองค์กรเอกชนตามที่ได้พระราชทานกระแสพระราชดำริ และขอแนะนำ ได้ทรงติดตามผลงานโดยต่อเนื่อง เช่นโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน  โดยพระราชประสงค์ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวซึ่งดำเนินการโดยคณะกรรมการโครงการ และสโมสรไลออนส์เเห่งประเทศไทยเป็นองค์กรที่จัดหาทุนสนับสนุนการจัดพิมพ์ ช่วยจัดจำหน่ายและช่วยจัดหาผู้ซื้อ เพื่อบริจาคแก่โรงเรียนที่ไม่มีงบประมาณ หรือไม่ได้รับงบประมาณสำหรับซื้อหนังสือ โครงการพัฒนาหมู่บ้านสหกรณ์เนินดินแดง  อำเภอทับสะเก  จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ซึ่งสโมสรโรตารี่แห่งประเทศไทยเป็นผู้ดำเนินการตามแนวพระราชดำริ
[กลับหัวข้อหลัก]

การมอบหนังสือสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ ฉบับพระราชทานได้แก่โรงเรียนต่าง ๆ ทั่วประเทศ เพื่อร่วมฉลองในโอกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงครองสิริราชสมบัติ ครบ ๕๐ ปี

[ดูภาพทั้งหมดในเรื่องนี้]
โครงการตามพระราชดำริ
          เป็นโครงการพัฒนาด้านต่างๆ  มีอยู่ทั่วประเทศไทยมีทั้งโครงการระยะสั้น และโครงการระยะยาว ใช้เวลากว่า ๕ ปี  จึงจะเห็นผล พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงวางแผนพัฒนาโดยทรงเสนอแนะให้รัฐบาลร่วมดำเนินการตามแนวพระราชดำริบางโครงการมีลักษณะเป็นงานวิชาการ เพื่อการศึกษาค้นคว้าทดลอง และวิจัยเพื่อให้ได้มาซึ่งวิธีการปฏิบัติที่ได้  ผลอย่างแท้จริงในแต่ละสภาพสังคมและสภาพภูมิประเทศแวดล้อมเนื่องจากมีหน่วยราชการหลายหน่วยที่ดำเนินงานสนองพระราชดำริ เดิมเป็นลักษณะต่างฝ่ายต่างทำขาดการประสานงานกับหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องกันดังนั้น เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างสอดคล้องสนับสนุนซึ่งกันและกัน ให้ได้ประโยชน์สูงสุดตามแนวพระราชดำริ เมื่อพุทธศักราช ๒๕๒๔  รัฐบาลสมัย  พลเอก  เปรม ติณสูลานนท์ จึงได้ประกาศ “ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยโครงการอัน เนื่องมาจากพระราชดาริ พ.ศ.๒๕๒๔” กำหนดให้มีคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ  (กปร.)  มีนายกรัฐมนตรีเป็นประธานคณะกรรมการเลขาธิการ กปร. เป็นกรรมการและเลขานุการกรรมการ ได้แก่ ปลัดกระทรวงต่างๆ ที่เกี่ยวข้องผู้อำนวยการสำนักงบประมาณ เลขาธิการนายกรัฐมนตรี และเลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ

          ก่อนที่จะพระราชทานกระแสพระราชดำริโครงการใด ๆ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะทรงศึกษาข้อมูลต่างๆ และทรงดำเนินการเป็นขั้นตอนดังนี้ :
             ๑. การศึกษาข้อมูล เพื่อให้ทราบรายละเอียดเกี่ยวกับสภาพท้องถิ่นก่อนเสด็จพระราชดำเนินยังพื้นที่ ขั้นแรกทรงศึกษาจากเอกสารและแผนที่ที่มีอยู่ เมื่อเสด็จฯ  ถึงพื้นที่แล้ว ก็จะทรงศึกษารายละเอียดเพิ่มเติมเพื่อให้ได้ข้อเท็จจริงและข้อมูลล่าสุด ทรงสอบถามจากประชาชนเกี่ยวกับอาชีพ สภาพหมู่บ้าน ดินฟ้าอากาศและอื่นๆ  ที่เกี่ยวข้อง นอกจากนั้น จะทรงสำรวจพื้นที่  โดยการเสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรด้วยพระองค์เอง เมื่อได้ข้อมูลแล้ว ก็จะทรงสอบถามเจ้าหน้าที่ผู้เกี่ยวข้อง ทรงปรึกษาหารือเกี่ยวกับความเหมาะสม ความเป็นไปได้ ประโยชน์และความคุ้มค่ากับการลงทุน ทรงวิเคราะห์อย่างถี่ถ้วน แล้วจึงพระราชทานพระราชดำริให้เจ้าหน้าที่ผู้เกี่ยวข้องไปพิจารณารายละเอียดตามขั้นตอนต่อไป

             ๒. การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติม และจัดทำโครงการ เจ้าหน้าที่ผู้เกี่ยวข้องรับกระแสพระราชดำริแล้ว ก็นำไปตรวจสอบและศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมอีกจนครบถ้วนสำหรับจัดทำโครงการแล้วกราบบังคมทูลให้ทรงทราบตามความเป็นจริงที่ควรจะเป็น

             ๓. การดำเนินงานตามโครงการ เมื่อเขียนโครงการเสร็จเรียบร้อยแล้ว เจ้าหน้าที่ผู้เกี่ยวข้องก็จะเสนอโครงการไปยังผู้บังคับบัญชาตามลำดับของการปฏิบัติราชการ เสนอของบประมาณเพื่อดำเนินการ เมื่อได้รับอนุมัติแล้วหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก็จะปฏิบัติทันที โดยสำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริช่วยประสานงาน เพื่อให้แต่ละหน่วยงานดำเนินการสอดคล้องและสนับสนุนซึ่งกันและกัน

             ๔. การติดตามผลงาน หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และสำนักงานคณะกรรมการพิเศษฯ จะติดตามผลงานเป็นระยะๆ  พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะเสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรความก้าวหน้าของโครงการเมื่อทรงมีโอกาสหากมีอุปสรรคก็จะพระราชทานแนวทางแก้ไขปัญหาให้ลุล่วงไป

[กลับหัวข้อหลัก]

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงสอบถามข้อมูลจากประชาชนด้วยพระองค์เอง


พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรและติดตามความก้าวหน้าของโครงการ

[ดูภาพทั้งหมดในเรื่องนี้]

บรรณานุกรม
• นางสาวบุหลง ศรีกนก
• นางสาวสมทรง แสงแก้ว
• นายอุดม จะโนภาษ
• ศาสตราจารย์พิเศษ คุณหญิงแม้นมาส ชวลิต

[กลับหัวข้อหลัก]
 
ผู้สนับสนุน
อยากเห็นเว็บไซต์ของท่านตรงนี้ คลิกที่นี่
สนุก!ความรู้ > ห้องสมุดความรู้ > สารานุกรม > สารานุกรมไทย ฉบับกาญจนาภิเษก