เครื่องหีบฝ้าย  (gin)  คือ  เครื่องแยกปุยฝ้ายออกจากเมล็ดฝ้าย เครื่องหีบฝ้ายนี้มีมาแต่สมัยโบราณทำด้วยไม้  ซึ่งยังปรากฏอยู่ที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เรียกว่า "อิ้ว" ประกอบด้วยไม้เนื้อแข็งเป็นท่อนกลม  เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ  ๑ นิ้ว ยาวประมาณ ๑๒ นิ้ว ๒ อัน วางอยู่ชิดขนานกันตามยาว ตรงปลายด้านหนึ่งของไม้ทั้งสองท่อนนี้ ทำเป็นฟันเฟืองให้หมุนตรงข้ามกัน และปลายอีกท่อนหนึ่งยื่นยาวออกไปต่อเป็นมือหมุน เมื่อเอาฝ้ายทั้งเมล็ดป้อนเข้าตรงกลางแล้วหมุน  เส้นใยฝ้ายจะถูกดึงเข้าไป  เมล็ดซึ่งโตจะถูกรีดหลุดออกมาอีกด้านหนึ่ง เครื่องหีบฝ้ายชนิดนี้หีบได้ช้ามาก วันหนึ่งจะหีบฝ้ายได้ไม่กี่กิโลกรัม  ต่อมาได้มีการพัฒนาขึ้นเรื่อย ๆ จนเป็นเครื่องจักรขนาดใหญ่ และมีการคิดประดิษฐ์หลักการใหม่ ๆ ด้วย เครื่องหีบฝ้ายที่ใช้อยู่ในวงการอุตสาหกรรมปัจจุบันนี้  มี ๒ ชนิด คือ

          หลักการได้ปรับปรุงมาจากเครื่องโบราณดังกล่าวแล้ว มี ๒ ชนิดคือ ชนิดลูกกลิ้งเดี่ยว (single roller gin) และชนิดลูกกลิ้งคู่  (double  roller gin) หลักการทำงานเหมือนกัน เพียงแต่ละชุด  จะมีลูกกลิ้งเดี่ยวหรือคู่เท่านั้น   หลักการทำงานของเครื่องหีบฝ้ายชนิดนี้ ก็คือ มีลูกกลิ้งกลมที่ทำด้วยหนังโค-กระบือ เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ ๘ นิ้ว ยาวประมาณ ๑ เมตร มีแกนเหล็กอยู่กลางและมีใบมีดบนยาวเท่ากับลูกกลิ้ง  แบบขนานติดกับลูกกลิ้ง  ให้ลูกกลิ้งหมุนเข้าหาใบมีด  และมีใบมีดซึ่งเคลื่อนที่ได้อีกใบหนึ่ง  ยาวเท่ากับลูกกลิ้ง แต่ไม่มีคมอยู่ในตำแหน่งล่าง สำหรับเป็นตัวนำฝ้ายทั้งเมล็ดป้อนเข้าไป ลูกกลิ้งจะพาเส้นใยเข้าไปยังใบมีด และลอดใบมีดไปออกอีกด้านหนึ่ง  ส่วนเมล็ดฝ้ายผ่านเข้าไปไม่ได้ก็จะตกลงอีกด้านหนึ่ง
          เครื่องหีบฝ้ายชนิดลูกกลิ้งนี้  ถ้าเป็นชนิดลูกกลิ้งเดี่ยวใน ๘ ชั่วโมงจะหีบฝ้ายทั้งเมล็ดได้ประมาณ ๔๐๐-๕๐๐  กิโลกรัม ถ้าเป็นลูกกลิ้งคู่ก็จะได้สูงขึ้นอีกเท่าตัว  ถ้ามีฝ้ายต้องหีบมาก ก็เพิ่มจำนวนเครื่องขึ้นจนพอเพียง เครื่องหีบฝ้ายชนิดลูกกลิ้งนี้เหมาะสำหรับหีบฝ้ายชนิดใยยาว ตั้งแต่ ๑ ๑๑๖นิ้วขึ้นไป
[กลับหัวข้อหลัก]

          เครื่องหีบฝ้ายชนิดนี้  อีไลวิตนีย์ (Eli Whitney)  ได้ประดิษฐ์ขึ้นเมื่อปี พ.ศ. ๒๓๓๓ (ค.ศ. ๑๗๙๐) เป็นเครื่องหีบฝ้ายที่ทำงานได้รวดเร็วและใช้คนงานน้อยกว่าแบบลูกกลิ้งมาก   ทำให้ ต้นทุนการหีบต่ำ  หลักการของเครื่องหีบชนิดนี้ คือ มีใบเลื่อยวงเดือนขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ ๑๒ นิ้ว จำนวนหลายใบเรียงอยู่ชิดกัน โดยมีแกนเหล็กร้อยตรงกลาง  ริมด้านหนึ่งของฟันเลื่อยนี้จะมีตะแกรงเหล็กเป็นซี่ๆ ชิดกันขนาดเมล็ดฝ้ายลอดไม่ได้  ตั้งขนานกับแนวของใบเลื่อย ด้านตรงข้ามของตะแกรงนี้ จะมีแปรงขนสัตว์แข็งที่ติดเป็นท่อนกลม มีแกนเหล็กตรงกลางเช่นกัน จัดให้ขนแปรงไม่ชิดกับปลายฟันเลื่อย  และวางขนานกับตับของใบเลื่อย จัดให้แกนใบเลื่อยกับแกนแปรงหมุนตรงข้ามกัน เมื่อเอาฝ้ายทั้งเมล็ดมาให้อยู่ชิดตะแกรงด้านนอก แล้วหมุนใบเลื่อย ใบเลื่อยก็จะดึงเอาเส้นใยออกมา ปุยฝ้ายที่ติดมากับฟันเลื่อยก็จะถูกแปรงกวาดออกไปอีกทางหนึ่ง ส่วนเมล็ดซึ่งลอดตะแกรงไม่ได้ก็จะตกไปอยู่ด้านหนึ่ง

          เครื่องหีบฝ้ายทั้ง  ๒  แบบนี้  ได้รับการปรับปรุงแก้ไขขึ้นอย่างมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อได้ประดิษฐ์เครื่องจักรเก็บฝ้ายขึ้นแล้ว   เครื่องจักรเก็บฝ้ายสามารถเก็บฝ้ายได้อย่างรวดเร็ว แต่สกปรก เพราะมีทั้งเปลือกสมอ เศษกิ่งและใบฝ้ายติดมา   รวมทั้งมีความชื้นและอาจมีสมอฝ้ายที่ยังไม่แตกปุยติดมาด้วย นักประดิษฐ์เครื่องหีบฝ้ายจึงต้องเพิ่มเครื่องแยกเอาเปลือกสมอ  กิ่งใบ  และเศษผงต่างๆ ออกจากฝ้ายทั้งเมล็ดก่อน  นอกจากนี้ ยังมีเครื่องตีสมอฝ้ายที่ยังไม่แตกให้แตกออกก่อน  พร้อมกับเครื่องเป่าลมร้อน  ทำให้ฝ้ายแห้งจนมีความชื้นร้อยละ ๖.๕-๘ จึงนำเข้าเครื่องหีบ  
          เครื่องหีบฝ้ายชนิดฟันเลื่อยได้รับการปรับปรุงขึ้นอย่างมาก โดยเพิ่มจำนวนใบเลื่อยขึ้น ประกอบกับติดเครื่องอัตโนมัติต่างๆ ทำให้ใช้คนงานน้อยลงปัจจุบันนี้เครื่องหีบฝ้ายชนิดฟันเลื่อยเครื่องเดียว สามารถหีบได้ฝ้ายปุยถึงชั่วโมงละ ๑๒-๑๕ เบล หรือประมาณ ๒,๕๕๖-๓,๙.๙๕ กิโลกรัม เครื่องหีบฝ้ายแบบฟันเลื่อยนี้เหมาะสำหรับหีบฝ้ายปุยยาวไม่เกิน ๑ ๑๑๖ นิ้ว
[กลับหัวข้อหลัก]